Ivan Leko en Yann Sommer zitten nog niet helemaal op dezelfde golflengte. Tegen Cercle Brugge was er al zichtbaar onbegrip over de positie en de keuzes van de doelman. Tegen Aston Villa liep het voor het eerst helemaal fout.
LEES OOK: Leko verrast: "Hij is onze beste zomertransfer tot dusver"
Sommer wordt van oplossing plots probleemLeko vraagt snelheid, lef en verticale passes, maar zijn spelers kiezen nog te vaak voor het tegenovergestelde. De bal gaat terug naar Sommer, Club begint opnieuw en het risico wordt uit de opbouw gehaald. Blauw-zwart haalde de Zwitser voor zijn voetballende kwaliteiten, maar gebruikt hem voorlopig te vaak als veilige uitweg.
De cijfers zijn opvallend. In zijn eerste vijf competitiewedstrijden verstuurde Sommer 187 geslaagde passes. Zijn nauwkeurigheid bedroeg 89,5 procent. Gemiddeld kwam dat neer op ruim 37 succesvolle passes per match. Voor een doelman zijn dat cijfers die aantonen hoe nadrukkelijk hij bij de opbouw wordt betrokken.
Sommer kan zowel kort als lang spelen. Hij blijft kalm wanneer een tegenstander druk zet en beschikt over de techniek om een aanstormende spits uit te schakelen met één controle of pass. Bij Borussia Mönchengladbach en Internazionale werd hij al gebruikt als eerste man in de opbouw.

Ook bij Club was dat een belangrijke reden om voor hem te kiezen. Sommer moest niet alleen reddingen verrichten, maar blauw-zwart ook helpen om onder de druk uit te voetballen. Alleen dreigt zijn grootste kwaliteit stilaan een valstrik te worden.
Een verdediger die geen oplossing vooruit vindt, kan altijd terugspelen. Hetzelfde geldt voor Freddie Potts en Hugo Vetlesen. Sommer vraagt de bal, biedt zich goed aan en maakt zelden een technische fout. Daardoor is hij de gemakkelijkste oplossing op het veld geworden. Wat zekerheid moet brengen, dreigt zo een automatisme te worden.
Leko ergert zich blauw aan veilig Club
Na de derby tegen Cercle Brugge haalde Leko ondanks de 1-0-zege hard uit naar het voetbal van zijn ploeg. Club had bijna voortdurend de bal en hield Cercle diep op de eigen helft, maar creëerde veel te weinig. “Ik wil elektriciteit zien: dribbels, acties, kansen en doelpunten”, verklaarde Leko aan Het Nieuwsblad.
De trainer stelde vast dat zijn spelers Sommer vaker aanspeelden dan Nicolò Tresoldi. Daarmee legde hij de Brugse paradox bloot. Een ploeg die vaker haar eigen doelman dan haar spits vindt, kan de bal controleren zonder de wedstrijd echt te controleren. Het balbezit oogt dominant, maar een groot deel ervan speelt zich af op een afstand waar de tegenstander geen pijn voelt.
Een week later werd het probleem tegen AA Gent nog duidelijker. Club verstuurde bijna zevenhonderd passes en had zestig procent balbezit. Daar stonden amper drie schoten tussen de palen tegenover. Blauw-zwart verloor met 2-1.
“Met tiki-taka win je geen wedstrijden in België”, foeterde Leko achteraf in Het Laatste Nieuws. Club had volgens hem de verkeerde match gespeeld. Te weinig sprints, te weinig diepgang en te weinig passes die een linie oversloegen. De ploeg gebruikte de bal om hem bij te houden, niet om Gent uit elkaar te spelen.
Leko wil meer lef, maar Sommer gaat te ver
Tegen Aston Villa kreeg de discussie plots een pijnlijke nieuwe dimensie. Leko wilde een moediger Club zien dat sneller vooruit speelde. Sommer probeerde die opdracht uit te voeren, maar kende een avond waarop zijn drang om mee te voetballen en vooruit te denken twee keer verkeerd afliep.
Eerst wilde hij na een redding snel een tegenaanval lanceren. Sommer botste bij zijn uitworp tegen Kyriani Sabbe, verloor de bal en pakte hem buiten zijn strafschopgebied opnieuw vast. Aston Villa kreeg een vrije trap op de rand van de zestien. Emiliano Buendía trapte in de muur, waardoor Club zonder verdere schade ontsnapte.
Op slag van rust ging het wel helemaal mis. Na balverlies van Carlos Forbs speelde Pau Torres onmiddellijk diep richting Nicolas Jackson. Sommer stond ver voor zijn doel en besloot volledig door te komen. Hij schatte de snelheid van de bal verkeerd in, Jackson was eerst en schoof de 1-3 in het lege doel.

“Ik had moeten blijven staan. Er waren ook nog twee verdedigers. Ik had niet moeten uitkomen”, gaf Sommer achteraf toe bij VTM. Het was in de eerste plaats een individuele blunder. Toch sloot de fase naadloos aan bij de discussie die enkele dagen eerder langs de zijlijn was ontstaan.
Hoe hoog moet Sommer staan? Wanneer moet hij de ruimte achter de Brugse verdediging aanvallen? En wanneer moet hij vertrouwen op zijn centrale verdedigers? Tegen Cercle zochten Leko en Sommer met woorden en gebaren naar het juiste antwoord. Tegen Aston Villa lag de bal plots in het lege doel.
Aston Villa had gevaarlijk Sommer-spel door
De Engelsen hadden de hoge positie van Sommer bovendien snel opgemerkt. “Ik zag al de hele match dat hij ver uit zijn doel kwam”, verklaarde Jackson achteraf. Niet veel later probeerde Buendía de Zwitser zelfs vanop grote afstand te lobben. Sommer kon de bal nog redden, maar de boodschap was duidelijk.
Tegenstanders kijken niet alleen naar de opbouw van Club. Ze bestuderen ook waar de doelman staat wanneer blauw-zwart de bal verliest. Sommer moet hoog genoeg staan om diepe passes onschadelijk te maken, maar laat daardoor tientallen meters achter zich. Eén verkeerde inschatting volstaat om hem volledig uit te schakelen.
Sommer blijft een goede doelman. Ook tegen Aston Villa verrichtte hij verschillende goede reddingen. Het probleem zit in de dunne grens die Leko hem oplegt. De trainer wil een elftal dat vooruit verdedigt en risico durft te nemen. Zijn doelman moet daarin meegaan zonder roekeloos te worden.
Leko sust opvallende botsing met Sommer
Leko liet zijn doelman na de 2-3-nederlaag niet vallen. Integendeel. “Hij is tot hiertoe onze beste aankoop”, verklaarde de trainer aan Het Nieuwsblad. Bij Focus WTV ging hij nog verder: “Ik zou blij zijn met meer Sommers in mijn kleedkamer.”
Die openlijke steun haalt de druk van Sommer, maar neemt de tactische onduidelijkheid niet weg. Leko zei dat hij de blunder niet meer met zijn doelman hoefde te bespreken omdat Sommer zelf goed genoeg wist wat er fout was gelopen. Alleen gaat het om meer dan die ene verkeerde beslissing.

Ook Potts blijft zoeken naar wat Leko precies verlangt. De middenvelder speelt nog te vaak breed of achteruit en vindt Vanaken en Vetlesen te weinig tussen de lijnen. “Op termijn zal hij verticaler spelen, de lijnen breken”, zei Leko eerder in Het Laatste Nieuws. Daarna volgde de gevoelige toevoeging: “Niet zo safe spelen zoals hij dat nu doet.”
Sommer wordt daardoor tussen twee opdrachten geklemd. Wanneer Club geen opening vindt, moet hij rust en zekerheid brengen. Zodra de bal verloren gaat, moet hij ver voor zijn doel staan en onmiddellijk ingrijpen. Tegen Cercle leidde die zoektocht tot zichtbaar onbegrip met Leko. Tegen Aston Villa volgde de eerste zware afstraffing.
Olivier Plancke