Arne Decraene
Het merendeel van de Gouden Generatie lijkt ondanks de kater in Qatar nog niet van plan om er de brui aan te geven. De vroegtijdige exit op het WK betekent voor Roberto Martinez daarentegen wél het eindstation bij de Rode Duivels: hij koos de vlucht vooruit en kondigde meteen na de roemloze uitschakeling in de groepsfase zijn afscheid aan. Afwachten wie straks het roer overneemt in Tubeke. Slechts één ding is zeker: voor de toekomstige bondscoach ligt er daar heel wat werk op de plank.
Martinez kreeg geregeld het verwijt geen plan B in huis te hebben. Zijn voormalige baas Peter Bossaert, die als CEO van de voetbalbond nu verantwoording moet afleggen voor zijn gebrek aan vooruitzicht en transparantie, blijkt in hetzelfde bedje ziek. Wie de Spanjaard zijn schoenen moet vullen is momenteel koffiedik kijken, de zoektocht naar een nieuwe selectieheer kan nog even duren. Wel werd intussen al duidelijk dat enkele zwaargewichten in de kleedkamer hun zegje zullen mogen doen tijdens dat proces, ook het geschetste profiel om de open vacature – zónder dubbele pet – in te vullen krijgt langzaam vorm. Liefst een jongere trainer dan Michel Preud'homme, van de vele namen in de geruchtenmolen schijnbaar de voornaamste kandidaat, die toch ervaring heeft met topspelers in het moderne voetbal. Dat en tal van andere vereiste kwaliteiten komen dan ook handig van pas bij de vele taken op zijn bord.
NIEUWE NAMEN & TACTIEK?
Wie het uiteindelijk zal worden is vandaag nog een groot vraagteken, net zoals het spelersmateriaal dat hij dan onder zijn hoede zal krijgen. Jan Vertonghen, Dries Mertens en Axel Witsel gaven te kennen nog niet te willen stoppen, Toby Alderweireld en vooral Eden Hazard hintten wél op het einde van hun illustere loopbaan als Rode Duivel. Dat deze monumenten al dan niet op internationaal pensioen gaan wil evenwel niet automatisch zeggen dat de volgende bondscoach hen moet opstellen of überhaupt opnemen in zijn plannen. Sowieso dienen er harde knopen te worden doorgehakt, zoals ook Mexico, Uruguay en Denemarken ondervonden is doorselecteren meer dan ooit hét codewoord. Wordt de voorbereiding op de komende toernooien nog aangevat met pakweg Witsel en Hazard als titularissen? En wie komt er naast Amadou Onana nog meer in aanmerking om voortaan een basisstek op te eisen?
"In maart zien we wel wie er nog bij is", aldus Thibaut Courtois, samen met Kevin De Bruyne en Romelu Lukaku een van de kanshebbers om Hazard zijn aanvoerdersband eventueel over te nemen - als ze het zelf willen gaat het trio nog een pak langer mee dan recordinternational Vertonghen. Met een bezoek aan Zweden beginnen de Rode Duivels onder een nieuw bewind dan aan hun EK-kwalificatiecampagne. Afhankelijk van de haast die KBVB maakt voldoende tijd om er meteen ook een kersvers systeem in te slijpen? Al kan een lichte aanpassing reeds volstaan: Nederland, met fullbacks Denzel Dumfrie en Daley Blind in een glansrol, toont hoe het wél kan in een soortgelijke veldbezetting. Er gaan fiks wat stemmen op voor een terugkeer naar een formatie met vier achterin, als laatste stuiptrekking gokte Martinez op een soort van hybride 4-3-3 annex 3-4-3. Meer tactische flexibiliteit lijkt toch min of meer een must.
VARIATIE EN/OF STABILITEIT?
Iemand die sneller in staat is om strategisch om te schakelen dus. De schikking van de pionnen onder handen nemen is één ding, de nieuwe bondscoach moet vooral een andere spelwijze introduceren. In zijn wittebroodsweken stond Martinez garant voor aanvallend en aantrekkelijk voetbal, maar met de scheiding in zicht werd het allemaal wat stereotiep. Alsmaar meer kregen de Belgen moeite om kansen te creëren, zeker zonder Lukaku – die ondanks zijn missers tegen Kroatië nogmaals zijn immens belang voor de ploeg onderstreepte. Waren de offensieve ideeën van Martinez, onder wie Christian Benteke en Michy Batshuayi – zowaar onze enige doelpuntenmaker op dit WK – eveneens voortreffelijke cijfers voorlegden, te exclusief afgestemd op de diepe spits? Bij voorkeur worden de Rode Duivels minder afhankelijk van hun speerpunt om te wegen op de tegenstander, meer variatie in het aanvalsspel is welkom.
De opvolger voor Martinez moet dus voor nieuwe patronen zorgen. Hopelijk vallen er bij de volgende afspraak met ons nationale elftal tevens meer acties vanaf de flanken, bezetting in en rond de zestien en vrijheid aan de bal te zien. Meer dominantie en balbezit ook, geholpen door een vlottere opbouw. Zonder het leer kunnen de pressing en organisatie dan weer beter, bovendien oogt de defensie al een tijdje kwetsbaar. Al reageerden Alderweireld en Vertonghen, mede met dank aan een paar prima saves van Courtois, in Qatar op de twijfels en kritiek door tweemaal de nul te houden. De verdediging was dus op de afspraak, kiezen voor stabiliteit lijkt bijgevolg aanlokkelijk. Houden zij zich echter nog langer staande? Of is het moment toch aangebroken om de kaart van Arthur Theate en Wout Faes te trekken? Met voorts nog onder meer Zeno Debast stoomde Martinez de volgende generatie mondjesmaat klaar.
AMBITIES & AANPAK?
Slechts weinigen mochten evenwel proeven van het grote werk: behalve Onana kwam de jonge garde op dit WK amper in actie. Youri Tielemans blijft een bouwsteen, Jérémy Doku en Charles De Ketelaere zitten ook al aan meer dan tien caps – Alexis Saelemaekers tikt voorlopig af op negen stuks. Van alle Belgen jonger dan 27 jaar heeft verder enkel Yari Verschaeren, na zeven optredens gestagneerd, meer dan vijf interlands in de benen. Een resem Rode Duivels naderen of passeerden wel net de dertig en bevinden zich dus nog even op de top van hun kunnen, wat betekent dat de nieuwe bondscoach – die allicht hoogstens tot na het volgende WK tekent – normaal gezien nog op hen kan rekenen. De schifting moet en zal gebeuren, maar zich echt bekommeren om onze prille twintigers behoort nog niet tot zijn takenpakket. Resultaten boeken met de huidige mix aan jong, oud en alles daartussenin des te meer.
Wat dan precies als een succes kan worden beschouwd laten we vooralsnog in het midden. Hoe dan ook moeten de verwachtingen tijdens de aankomende overgangsperiode reeds wat worden bijgesteld. Niet dat we prompt terug worden gekatapulteerd naar de donkere jaren aan het begin van deze eeuw, ontbreken op een toernooi mag deze weliswaar iets net minder gezegende verzameling van talent niet overkomen. Zich met de vingers door de neus plaatsen lijkt voortaan echter evenmin nog een garantie. Zeker indien Martinez zijn konijnenpoot mee terug naar Spanje verhuisde, en de loting voor het WK in 2026 zwaarder uitvalt dan de andermaal gunstige groep richting het EK. Het niveau gaat onvermijdelijk naar beneden, de onversneden klasse van weleer komt jammer genoeg niet snel meer terug. Tijd om weer wedstrijden te winnen op karakter dus, strijdlust die Martinez zijn opvolger moet zien te kweken.
SFEER & COMMUNICATIE?
Belangrijk is dan om opnieuw een hechte selectie te smeden. De geruchten over wrevel werden dan wel stellig ontkend, helemaal in dezelfde richting leken alle neuzen in Qatar niet te staan. De brandjes blussen en iedereen weer verenigen is de boodschap. De Bruyne, niet bang om openlijk zijn mening te geven, voorop. Zelfs een volleerd people manager als Martinez had zijn handen vol met de gekrenkte ego's van alle toekomstige trainers in de kleedkamers. Zijn vervanger moet uit hetzelfde hout gesneden zijn. Ook op het vlak van mediatraining viel de immer charmante Catalaan weinig bij te brengen, maar mede door zijn gladde praatjes en halve waarheden geraakte zijn relatie met de pers stilaan verzuurd. Het enthousiasme rondom de Rode Duivels ruimde baan voor negativisme, ook het land moet terug achter de ploeg worden geschaard. Open communicatie kan alvast helpen om de steun van de fans te winnen.
Niet alles moet straks per definitie anders worden. Martinez bleek een uitmuntende ambassadeur van ons voetbal, die de nodige aandacht had voor de onderbouw. Niet alleen de eigen competitie, tevens de lagere regionen en jeugdreeksen. Mee een moderne structuur op poten zette in Tubeke ook, waar hij net zoals door de spelers op handen gedragen wordt voor de familiale werkomgeving die hij er tot stand bracht. Of worden dergelijke zaken, nu beide postjes opnieuw gescheiden worden, binnenkort weer de verantwoordelijk van de technisch directeur? Alles naast het veld is alleszins eventjes bijzaak, de nieuwe bondscoach moet voornamelijk tussen de lijnen een frisse flow met zich meebrengen. Aan de KBVB om zo spoedig mogelijk met een geschikte kandidaat, Belg of buitenlander, op de proppen te komen. Met de helse opdracht die hem te wachten staat, loert maart vroeger om de hoek dan je zou denken.
AD
LEES OOK: Jean-Marie Pfaff doet hartverscheurende bekentenis
